Yükseltilmiş Döşeme (Raised Floor) Nedir?
Modern plazalarda, sistem odalarında (data center) ve elektrik tesisatının yoğun olduğu ofislerde, tüm kablolama ve havalandırma kanallarını zeminin altından geçirmek için kullanılan sisteme Yükseltilmiş Döşeme denir. Bu sistemde çelik veya alüminyum ayaklar (pedestallar) mevcut betonun üzerine monte edilir ve bu ayakların üzerine 60x60 cm ölçülerinde kompozit veya sunta özlü paneller yerleştirilir.
Ancak bu devasa ve ağır sistemin ayakta durabilmesi için, altındaki ana beton zeminin (kaba inşaat zemininin) belirli mühendislik standartlarını karşılaması şarttır. İşte bu noktada Akıllı Şap (Self-Leveling) uygulaması zorunlu bir altyapı adımı olarak karşımıza çıkar.
Yükseltilmiş Döşeme Altında Neden Akıllı Şap Gerekir?
1. Ayakların Stabilizasyonu (Sıfır Dalgalanma)
Yükseltilmiş döşeme ayakları (dikmeler), kaba betona özel bir poliüretan yapıştırıcı ile yapıştırılır ve vidalanır. Eğer kaba beton dalgalıysa, çukurlar ve tümsekler varsa, ayaklar tam 90 derece dik açı (şakulünde) duramaz. Ayakların eğri durması, üzerine konan panellerin sallanmasına, esnemesine ve üzerinde yürürken takırdamasına (ses yapmasına) neden olur.
Akıllı şap, zemini lazer terazisinde dümdüz (sıfır hata ile) tesviye ettiği için, döşeme ayakları zemine %100 düz basar ve sistemin stabilitesi muazzam artar.
2. Tozumazlık ve Hijyen (Sistem Odaları İçin Kritik)
Yükseltilmiş döşemenin altı, genellikle bilgisayar sunucularına giden soğuk havanın veya binlerce metrelik data kablolarının geçtiği yerdir. Geleneksel beton sürekli olarak "tozuma" yapar. Zamanla beton yüzeyinden kopan çimento tozları havalandırma sistemiyle sunucu (server) fanlarına girer, kısa devrelere veya cihaz arızalarına yol açar.
Akıllı şapın polimerik üst yüzeyi asla tozuma yapmaz. Zemin mühürlenmiş olur ve temiz hava akışı (plenum) tozsuz bir ortamda sağlanır.
3. Yapıştırıcının Tutunması (Aderans)
Metal ayakları yere yapıştırmak için kullanılan mastik yapıştırıcılar, kumlu ve zayıf kaba betona tutunamaz. Zamanla ayaklar yerinden kopar. Akıllı şap ise 30-40 N/mm² basınç mukavemeti ve yoğun yüzeyi ile yapıştırıcının zemine kilitlenmesini sağlar.
Uygulama Kalınlığı ve Ürün Seçimi
Yükseltilmiş döşeme altı uygulamaları, estetikten ziyade "fonksiyonel" uygulamalardır. Bu nedenle çok yüksek parlaklık gerektirmeyen, ancak mukavemeti yüksek, çimento esaslı endüstriyel şaplar (Örn: Weber Floor 4150 veya Baumit Nivello 30) tercih edilebilir. Zemin kot bozukluğuna göre ortalama 3 mm ile 10 mm arasında bir kalınlık genellikle tüm dalgalanmayı almak için yeterlidir.
Sonuç
Büyük ofis projelerinde "Zaten altı kapanacak, görünmeyecek" denilerek es geçilen zemin düzeltme işlemi, yükseltilmiş döşeme kurulduktan sonra sistemi sürekli sallanan, gıcırdayan ve serverlara toz basan bir baş belasına dönüştürebilir. Smart Zemin olarak, data center ve ofis projelerinde yükseltilmiş döşeme ekiplerinin en sevdiği, lazerle taranmış "sıfır toleranslı" şapları üretiyoruz.
